aibaza.pl
Wygląd strony

Szkolenie AI dla pracowników: program na 2 godziny

Szkolenie AI dla pracowników nie musi kosztować ani kończyć się certyfikatem. Art. 4 AI Act w brzmieniu od lipca 2026 r. wymaga, by firma podejmowała środki wspierające kompetencje w zakresie AI osób, które z niej korzystają — bez gwarancji określonego poziomu wiedzy. Dla biura używającego czatów AI wystarczy dobry start: 2 godziny według programu poniżej i karta szkolenia w aktach.

Sprawdzone : fakty i ceny. Tekst powstał z pomocą AI i sprawdziła go redakcja: Jak powstają teksty

W skrócie

  • Art. 4 AI Act każe firmie, której ludzie używają AI w pracy, podejmować środki wspierające ich kompetencje — bez wymogu określonego poziomu wiedzy każdej osoby.
  • Komisja Europejska wyjaśnia, że certyfikat nie jest potrzebny, a szkolenia można odnotować w wewnętrznym rejestrze.
  • Program na 2 godziny obejmuje działanie AI, narzędzia firmy, dane, ryzyka i zasady — da się go poprowadzić we własnym zakresie.
  • Szkolenie zewnętrzne można sfinansować z KFS: do 70% kosztów, a w firmie do 9 osób do 90%.

Co dokładnie wymaga art. 4 AI Act

Rozporządzenie (UE) 2026/1744 z 8 lipca 2026 r., tzw. omnibus cyfrowy, zastąpiło art. 4 AI Act nowym tekstem (art. 1 pkt 5). Nowe brzmienie ust. 1 mówi, że dostawcy i podmioty stosujące „podejmują środki, które wspierają rozwój kompetencji w zakresie AI” wśród personelu i innych osób, które obsługują systemy AI w ich imieniu. Trzeba przy tym brać pod uwagę wiedzę techniczną, doświadczenie, wykształcenie tych osób i kontekst użycia. Ostatnie zdanie ust. 1 dodaje, że obowiązek nie oznacza zapewnienia określonego poziomu kompetencji poszczególnych osób.

Z tego wynikają trzy praktyczne wnioski:

  • Obowiązek nie zniknął. Zmiana z lipca złagodziła go, ale firma, której pracownicy piszą w ChatGPT, Copilocie czy Gemini, nadal jest podmiotem stosującym. Pozostałe obowiązki z AI Act opisujemy w tekście o tym, jakie obowiązki z AI Act ma pracodawca.
  • Nie chodzi tylko o etat. Przepis obejmuje też osoby działające „w imieniu” firmy, na przykład stałych współpracowników na umowie B2B, którzy korzystają z narzędzi AI przy zleceniach firmy.
  • Nie ma testu ani certyfikatu. Komisja Europejska w pytaniach i odpowiedziach o kompetencjach w zakresie AI wyjaśnia, że certyfikat nie jest potrzebny, a art. 4 nie każe mierzyć wiedzy pracowników. Szkolenia można zapisać w wewnętrznym rejestrze.

Prawo i dane

Ust. 2 nowego art. 4 zobowiązuje Komisję i państwa członkowskie do wspierania firm, zwłaszcza MŚP, między innymi przez publikowanie praktycznych przykładów spełnienia obowiązku. Według Komisji sama instrukcja obsługi narzędzia nie wystarczy — potrzebne są dalsze środki.

Czego potrzebujesz

  • Listy narzędzi AI w firmie — czaty, asystenci w pakiecie biurowym, funkcje AI w programach branżowych. Jeśli jej nie masz, zrób prosty rejestr narzędzi AI: narzędzie, plan, kto używa, do czego. Asystentów wbudowanych w Worda i Outlooka łatwo przeoczyć — gdzie ich szukać, opisujemy w poradniku o tym, jak włączyć Copilota w Wordzie.
  • Zasad korzystania z AI, nawet jednostronicowych. Gotowy punkt wyjścia to wzór polityki AI dla małej firmy.
  • Osoby prowadzącej — właściciela, kierownika biura albo pracownika, który najlepiej zna narzędzia.
  • Czasu: około 3 godzin na przygotowanie i 2 godziny na szkolenie. Koszt: 0 zł, jeśli prowadzisz je sam.

Program szkolenia na 2 godziny krok po kroku

Program odpowiada czterem elementom, które Komisja Europejska wymienia jako punkt wyjścia: ogólne rozumienie AI, rola firmy (używa gotowych narzędzi czy je tworzy), ryzyka oraz dopasowanie do wiedzy ludzi i celu użycia.

Blok Czas Treść Ćwiczenie
1. Czym jest AI w naszej firmie 15 min jak działa model językowy, które narzędzia i plany mamy każdy wskazuje, z czego korzysta
2. Halucynacje i weryfikacja 25 min zmyślone fakty, źródła, liczby, przepisy sprawdzenie odpowiedzi czatu u źródła
3. Dane i konta 25 min konto firmowe a prywatne, dane, których nie wklejamy anonimizacja przykładowego maila
4. AI w zadaniach działu 25 min prompty do typowych zadań, granice użycia praca na własnym zadaniu
5. Zasady firmy 15 min polityka AI, oznaczanie treści, zgłaszanie problemów omówienie dwóch przypadków spornych
6. Podsumowanie 15 min pytania, krótki quiz, karta szkolenia quiz 5 pytań bez oceniania
  1. Pokaż narzędzia, które firma faktycznie ma. Po nazwie planu, nie marki: „ChatGPT Business na koncie firmowym”, a nie „ChatGPT”. Po czym poznasz, że dobrze: każdy wie, którego konta używać do pracy.
  2. Przećwicz halucynacje na żywo. Zadaj czatowi pytanie o przepis albo liczbę z branży i sprawdźcie odpowiedź w źródle pierwotnym. Komisja podaje ten przykład wprost: pracownik tłumaczący dokumenty w ChatGPT powinien znać ryzyko zmyślonych treści. Po czym poznasz, że dobrze: uczestnicy sami wskazują, co w odpowiedzi trzeba sprawdzić.
  3. Omów dane na przykładach z firmy. Pokaż, co wolno wkleić, a czego nie — szczegóły w tekście o tym, jakie dane osobowe wolno wkleić do ChatGPT. Po czym poznasz, że dobrze: każdy potrafi zanonimizować maila od klienta bez pomocy.
  4. Pracujcie na zadaniach działu. Handlowcy na ofertach, księgowość na zestawieniach, obsługa klienta na odpowiedziach. Po czym poznasz, że dobrze: każdy wychodzi z jednym promptem, którego użyje w tym tygodniu.
  5. Przejdź przez zasady firmy i drogę zgłaszania błędów. Jako przypadki sporne dobrze sprawdzają się udostępniony link do rozmowy i polecenie ukryte w pliku od klienta — oba ryzyka opisujemy w tekście czy ChatGPT jest bezpieczny w firmie. Po czym poznasz, że dobrze: wszyscy wiedzą, komu zgłosić wklejenie danych do niewłaściwego narzędzia.
  6. Zakończ quizem i wypełnij kartę szkolenia. Quiz nie służy do oceny — pokazuje, który temat powtórzyć.

Pytania do quizu przygotujesz z pomocą AI na podstawie własnych zasad:

Polecenie do skopiowania

Poniżej wklejam zasady korzystania z AI w naszej firmie (bez nazw klientów i danych osobowych). Ułóż 5 pytań jednokrotnego wyboru dla pracowników biura, które sprawdzają: które konto AI wolno używać, jakich danych nie wklejamy, kiedy trzeba sprawdzić wynik u źródła i komu zgłosić problem. Do każdego pytania podaj poprawną odpowiedź i jedno zdanie wyjaśnienia. Nie dodawaj zasad, których nie ma w tekście.

Jak udokumentować szkolenie: karta do skopiowania

Komisja Europejska pisze, że firmy mogą prowadzić wewnętrzny zapis szkoleń i innych działań. Wystarczy jedna strona na każde szkolenie:

Pole Przykład wpisu
Data i czas trwania 18.11, 2 godziny
Prowadzący kierownik biura
Uczestnicy lista z podpisami lub potwierdzeniem mailowym
Program 6 bloków według tabeli powyżej
Objęte narzędzia nazwy narzędzi i planów z rejestru
Materiały prezentacja, polityka AI, quiz
Następny termin odświeżenie po 12 miesiącach lub przy nowym narzędziu

Wskazówka

Nowej osobie daj dostęp do konta AI dopiero po krótkim szkoleniu wstępnym: zasadach firmy i bloku o danych. Odnotuj to w tej samej karcie.

Gdy firma wybiera szkolenie zewnętrzne, poproś o program przed zakupem i sprawdź, czy obejmuje narzędzia, których używacie. Program o modelach, których firma nie ma, słabo pokazuje dopasowanie do kontekstu użycia, którego wymaga art. 4. Za kurs zapłacisz mniej dzięki Krajowemu Funduszowi Szkoleniowemu: starosta może pokryć do 70% kosztów kształcenia, a w firmie do 9 osób do 90%, z limitem 200% przeciętnego wynagrodzenia na uczestnika. Wnioski przyjmuje powiatowy urząd pracy w czasie naboru. Więcej o KFS i Bazie Usług Rozwojowych w tekście o wdrożeniu AI w małej firmie.

Najczęstsze błędy

  • Szukanie „certyfikatu AI Act”. Takiego wymogu nie ma; płacisz za wiedzę, nie za dokument.
  • Jedno szkolenie dla wszystkich. Art. 4 każe brać pod uwagę wiedzę osób i kontekst użycia, więc dział kadr potrzebuje więcej niż osoba, która raz w tygodniu poprawia tekst.
  • Ogólny kurs bez firmowych narzędzi. Uczestnicy nie wiedzą potem, którego konta używać.
  • Brak zapisu. Szkolenie, po którym nie ma daty, programu i listy osób, trudno wykazać.
  • Pominięci współpracownicy. Osoby na B2B pracujące narzędziami AI dla firmy też mieszczą się w przepisie.

Kiedy zlecić szkolenie na zewnątrz

Program na 2 godziny wystarczy w biurze, które używa gotowych czatów do tekstów, maili i analiz. Szkolenie u specjalisty i rozmowę z prawnikiem rozważ, gdy AI wspiera rekrutację lub ocenę pracowników — takie systemy to wysokie ryzyko według załącznika III AI Act, z obowiązkami od 2 grudnia 2027 r. Podobnie przy danych o zdrowiu, danych dzieci albo przy budowie własnego narzędzia na modelu AI.

Podsumowanie

Art. 4 AI Act wymaga środków wspierających kompetencje w zakresie AI, a nie certyfikatu ani egzaminu. Dla małej firmy praktyczne minimum to 2-godzinne szkolenie z narzędzi, halucynacji, danych i zasad firmy, zapisane w karcie szkolenia i odświeżane co rok lub przy nowym narzędziu. Szkolenie zewnętrzne może współfinansować KFS.

Źródła

Najczęstsze pytania

Czy szkolenie z AI jest obowiązkowe?

Art. 4 AI Act wymaga od firmy, której pracownicy używają systemów AI, podejmowania środków wspierających ich kompetencje w zakresie AI. Przepis nie nazywa tego szkoleniem i nie narzuca formy, ale krótkie szkolenie z zapisaną datą i programem to najprostszy sposób, by pokazać, że takie środki istnieją.

Ile ma trwać szkolenie z AI?

Przepisy nie podają minimalnego czasu. Komisja Europejska podkreśla, że zakres zależy od wiedzy pracowników, ich roli i ryzyka narzędzi. Dla biura, które używa czatów AI do tekstów i analiz, rozsądnym punktem wyjścia są 2 godziny, a dla działów pracujących z danymi osobowymi lub decyzjami kadrowymi więcej.

Czy można dostać dofinansowanie na szkolenie z AI?

Tak. Z Krajowego Funduszu Szkoleniowego starosta może pokryć do 70% kosztów kształcenia, a w firmie do 9 osób do 90%, z limitem 200% przeciętnego wynagrodzenia na uczestnika. Wniosek składa się w powiatowym urzędzie pracy w czasie naboru. Szkolenia z dofinansowaniem regionalnym są też w Bazie Usług Rozwojowych.

Czy po szkoleniu pracownik musi dostać certyfikat?

Nie. Komisja Europejska w pytaniach i odpowiedziach o kompetencjach w zakresie AI pisze wprost, że certyfikat nie jest potrzebny. Wystarczy wewnętrzny zapis: data, program, prowadzący i lista uczestników. Certyfikat od firmy szkoleniowej nie szkodzi, ale nie jest wymogiem AI Act.

Historia zmian w tekście

  1. Publikacja.

Widzisz błąd? Zgłoś go — poprawimy i dopiszemy tu zmianę.

Powiązane poradniki

  1. AI Act w firmie: jakie obowiązki ma pracodawca i jakie kary

    PoradnikOpublikowano 9 minut czytania

  2. Oznaczanie treści AI: kiedy musisz oznaczyć grafikę i tekst

    PoradnikOpublikowano 10 minut czytania

  3. Polityka AI w firmie: wzór do skopiowania i co musi zawierać

    PoradnikOpublikowano 12 minut czytania